English            
ایمیل |  سامانه کتابخانه |  سامانه اداری |  سامانه آموزش |  سامانه تغذیه |  انتشارات |  فناوری اطلاعات|  كانون دانش آموختگان |  سامانه نشریات  
خانه
درباره مفید
آموزش
دانشكده ها
پژوهش
مراکز مطالعاتی
کتابخانه
پذیرش
دانشجویان
رويدادها

عنوان : كتاب« بنیاد اندیشه سیاسی در اسلام از تكوین تا تدوین» تالیف دكتر میرموسوی، كتاب شایسته تقدیر كتاب سال جمهوری اسلامی ایران شناخته شد.
کد خبر : ۱۶۰۳
تاريخ :
 ۱۳۹۶/۱۱/۲۱ 
ساعت : ۹:۱:۱۶
به گزارش روابط عمومي دانشگاه مفيد به نقل از دبيرخانه كتاب سال جمهوري اسلامي ايران، کتاب «بنیاد اندیشه سیاسی در اسلام از تكوين تا تدوين» نوشته حجت الاسلام والمسلمين دکتر سيدعلي میرموسوی (رئيس و عضو هیات علمی دانشكده علوم سياسي دانشگاه مفید) بعنوان كتاب شايسته تقدير سي و پنجمين دوره كتاب سال جمهورى اسلامی ایران شناخته شد. 
این موفقیت را به جناب آقاي دكتر ميرموسوي(مولف كتاب) و همچنين به همكاران محترم سازمان انتشارات دانشگاه مفيد تبریک عرض می نماييم.
كتاب «بنياد انديشه سياسي در اسلام» در سال ۱۳۹۵ توسط انشارات دانشگاه مفيد چاپ و منتشر شد. 
انديشه سياسي، يكي از فراورده هاي فكري مهم تمدن اسلامي است، كه ماجراي پيدايش و تحول آن موضوع كتاب پيش روست. تمدن اسلامی در فرایند شکل گیری و تحول خود، همراه با الگوها و صورت‌های گوناگون دولت و حکومت، شیوه های متفاوت از اندیشیدن به سیاست را نيز تجربه کرده است. این شیوه ها با وجود تنوع، بر بنیادی استوارند که اين پژوهش با هدف شناخت آن، انجام یافت. بنیاد اندیشه سیاسی در اسلام در سده های نخست پیدایش این تمدن شکل گرفت، از این رو مطالعه آن، نیازمند تاملی در این دوران است. مفاهيم و آموزه‌هاي بنياديني كه چارچوب كلي نگرش اسلامي به سياست و حكومت را شكل مي دهند، در اين دوران پديدار شدند. همچنين، گرايش هاي گوناگون فكري،‌ بر پايه نگاهي متفاوت به اين آموزه‌ها، شكل گرفتند و زمينه را براي تنوع برداشت‌هاي سياسي فراهم آوردند و به باروري انديشه سياسي كمك كردند. بنابر اين آگاهي از تحولات فكري اين دوران نخستين گام براي شناخت و تحليل بهتر انديشه سياسي در تمدن اسلامي است.
در اين راستا فرايند شكل گيري و تحول انديشه سياسي را مي توان به سه دوره تكوين، پردازش و تدوين تقسيم كرد. دوره نخست، از بعثت پيامبر(ص) آغاز و نزديك به يك قرن ادامه مي يابد. در اين دوره بنيان‌هاي نگرش جديد به هستي و انسان در چارچوب آموزه‌هاي وحياني تاسيس و بر پايه آن نگاهي نو به سياست و حكومت پديدار مي شود. با درگذشت پيامبر(ص) و در سايه شكاف‌هاي اجتماعي و سياسي به تدريج جريان‌هاي گوناگون فكري و سياسي پديد مي آيند و تفاسير و برداشت‌هايي متفاوت از آموزه‌هاي شكل مي‌گيرند. دوره دوم، با مرزبندي اين جريان‌ها آغاز و به پردازش و صورت بندي فكري و اعتقادي آن ها مي انجامد. بر اين اساس زمينه براي انديشيدن روش‌مند و منسجم به سياست و حكومت فراهم مي‌شود و تمدن اسلامي در آستانه عصر تدوين و نگارش آثار در حوزه سياست قرار مي‌گيرد.
كتاب حاضر بررسي تحول انديشه سياسي در دوره زماني میانه عصر تكوين تا آستانه عصر تدوين، مي¬پردازد. این دوران، که تاکنون از دیدگاه اندیشه سیاسی چندان مورد توجه قرار نگرفته است، نزدیک به سه قرن را در بر می‌گیرد. اين كتاب آگاهي‌هاي سودمندي از تاريخ انديشه سياسي اسلام، در اختيار دانشجويان و دانشجويان قرار مي دهد و در درس هاي مربوط به انديشه سياسي اسلام، در دو مقطع كارشناسي و كارشناسي ارشد علوم سياسي، مي‌تواند به عنوان منبع مورد استفاده قرار گيرد.
انتشارات دانشگاه مفيد در راستاي رسالتي كه در زمينه تقويت و گسترش زيرساخت‌هاي پژوهشي در عرصه علوم انساني با رويكرد اسلامي دارد، اقدام به انتشار اين اثر پژوهشي نموده است. انتشارات دانشگاه مفيد اين اثر گران‌سنگ را با اميد به اعتلاي روز افزون اين شاخه از علم و رسيدن به جايگاه در خور توجه در رشد و توسعه دانش و معرفت نظري و عملي جامعه اسلامي، به تمامي دوستداران علم و دانش تقديم مي‌كند و از تلاش نويسنده فرهيخته دكتر سيد علي ميرموسوي و ارزياب محترم جناب دكتر احمد رضا يزداني مقدم و تمام عزيزاني كه در مراحل مختلف خلق اين اثر مشاركت نموده‌اند، خاضعانه سپاسگزاري مي‌نمايد و پذيراي نظرات اصلاحي يا تكميلي و هم‌چنين نقد و بررسي آثار منتشره با رعايت اصول علمي مي‌باشد.

انتشارات دانشگاه مفيد

در اين كتاب مي خوانيد:

فهرست مطالب

مقدمه ناشر 9
ديباچه 11
بخش نخست
پيدايش و تكوين
فصل يكم / زايش خرد سياسي اسلامي 31
1. خرد سياسي پيش از اسلام 32
1ـ1. زندگي و سامان سياسي قبيله 34
2ـ1. عقلانيت سياسي قبيله 38
2. پيامبر و امت؛ از دعوت تا دولت 42
1ـ2. مكه: دعوت و استقامت 44
2ـ2. مدينه؛ امت و دولت 49
3ـ2. خرد سياسي اسلامي 54
خلاصه و جمع‌بندي 68
فصل دوم / انديشه و آيين خلافت 71
۱. معماي خلافت و شيوه‌هاي جانشيني 72
۱ـ۱. استخلاف 77
۲ـ۱. شوراي نخبگان 80
3ـ1. بيعت عمومي 85
۲. آيين اخلاقي حكم‌راني 90
خلاصه و جمع‌بندي 105
فصل سوم / فرقه‌هاي كلامي و چالش‌هاي سياسي 107
۱. امويان: ايدئولوژي جبر 110
۲. شيعه؛ امامت عادلانه و آرماني 115
۳. خوارج: آموزه تكفير و خشونت 125
۴. قدريه: آموزه اختيار 128
۴. مرجئه: آموزه ارجا و شهروندي 133
5. معتزله؛ در جست‌وجوي راهي ميانه 137
۶. جنبش اعتراضي و فرجام انقلابي 142
خلاصه و جمع‌بندي 144
بخش دوم
اقتباس و پردازش
درآمد 149
فصل چهارم / باز‌سازي و احياي انديشه ايراني 151
۱. ابن‌مقفع؛ نخبه‌گراي ديوان‌سالار 157
۱ـ۱. كليله و دمنه؛ آيين ملك داري در آينة عقل 161
۲ـ۱. نامه تنسر؛ بازسازي شاهي آرماني 174
۳ـ۱. آيين عقلاني حكم‌راني 182
۲. شعوبي‌گري 205
خلاصه و جمع‌بندي 208
فصل پنجم / مذاهب فقهي و فقه سياسي اهل سنت 213
۱. پيدايش فقيهان و تأسيس مذاهب فقهي 214
۱ـ1. ابوحنيفه؛ فقيه اهل رأي 215
2ـ1. مالك؛ فقيه اهل حديث 220
۳-۱. شافعي؛ راه سوم 222
۴ـ۱. ابن‌حنبل؛ متن مدارِگذشته‌گرا 231
۲. ابويوسف؛ بنيان‌گذار فقه سياسي 237
خلاصه و جمع‌بندي 247
بخش سوم
در آستانة تدوين؛ كلام سياسي
فصل ششم / تشيع، امامت عادلانه و آرماني 253
۱. اماميه 253
۱ـ۱. امام صادق7 ؛‌ بنيان‌گذاري مذهب 254
2ـ1. تداوم امامت 267
۲. زيديه 271
1ـ2. نخستين انشعاب 273
2ـ2. قاسم رَسّي و صورت‌بندي اعتقادي 274
3. اسماعيليه 286
1ـ3. اسماعيلية نخستين 288
2ـ3. امامت و اقتدار سياسي 293
خلاصه و جمع‌بندي 300
فصل هفتم / معتزله؛ خردگرايي و امامت انتخابي 303
1. خردگرايي و شريعت عقل 307
2. عدالت؛ اختيار و مسئوليت 312
۳. امر به معروف و نهي از منكر 318
۴. امامت؛ پيمان و انتخاب 323
1-4. ماهيت و وجوب امامت 324
2-4. شيوه‌هاي تعيين امام 325
3-4. ويژگي‌ها و شرايط امام 329
4-4. وظايف و قلمرو اقتدار امام 332
خلاصه و جمع‌بندي 336
فصل هشتم / اشعري؛ تأسيس كلام سياسي اهل سنت 339
1. پيدايش و برآمدن 340
۲. عقل در حصار نقل 345
3. كسب و استطاعت؛ در ميانة جبر و اختيار 353
4. پيامدهاي سياسي «كسب» 363
5. نظرية امامت؛ ميان گذشته و آينده 366
1ـ5. مفهوم و شرايط خلافت 367
2ـ5. شيوة تعيين خليفه 369
3ـ5. بازخواني تاريخ خلافت 372
خلاصه و جمع‌بندي 376
خاتمه 379
تأمل بر برخي نتايج 379
كتابنامه 393
نمايه مفاهيم و اصطلاحات كليدي 403




بازگشت           چاپ چاپ